کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش
مولف: گی کورنو
مترجم/ محقق: زهرا وثوق
ناشر: انتشارات مکتوب
سال نشر: 1402
نوبت نشر: دوازدهم
محل نشر: تهران
برای همه انسان ها گاهی پیش می آید كه حس كنند هیچ چیزی دیگر در جهان معنا ندارد و از درون، احساس شكست كنند. گاهی این خستگی و ناراحتی به اتفاق تلخ در زندگی برمی گردد، مثل طلاق، بیكاری، بیماری، شکست عشقی و…؛ و گاهی هم دلیلی درونی دارد، مثل احساس پوچی، احساس یأس و ناامیدی و احساس این كه سررشته همه امور، از دست ما خارج شده و همه چیز علیه ماست. احساسی است كه نمی توانیم در برابرش مقاومت كنیم و شباهت به غمی بزرگ، خستگی شدید یا بی میلی به زندگی دارد. در این مواقع انسان وسوسه می شود خود را قربانی نشان بدهد و دیگران را مثلا والدین، فرزندان یا دوستانش را متهم كند كه در خستگی و شكست او نقش داشته اند.
کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، به روان شناسی فردی و جمعی می پردازد و با ترکیب اسطوره، روانکاوی و ذکر تجربه های واقعی، به شنونده کمک می کند تا ریشه های احساس قربانی بودن و نقش ناخودآگاه را در زندگی خود شناسایی کند. کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، با تمرین های عملی و مثال های ملموس، امکان مواجهه واقعی با زخم ها و نیازهای سرکوب شده را فراهم می سازد. شنونده با مفاهیمی مانند خودمختاری درونی، تفاوت نیاز و نیروی حیاتی و نقش شخصیت شرطی شده آشنا می شود و می آموزد چگونه می توان از تکرار الگوهای آسیب زا رهایی یافت.
وقتی اوضاع، خوب پیش نمی رود!
احتمالا یا شاید ناگزیر، در زندگی لحظه ای می رسد که دیگر هیچ چیز خوب نیست، دیگر هیچ چیز مطلوب نیست و اوضاع خوب پیش نمی رود. همان گونه که پیش تر اشاره کردیم این بدحالی، گاهی ناشی از شرایط بیرونی و گاهی ناشی از وضعیت درونی است و از خویشتن بر می خیزد که بسیار بدتر است؛ چرا که بهانه ای برای توجیه آن وجود ندارد. همه چیز در خارج خوب است. موفقیت حاصل است اما در درون، احساس شکست باقی مانده و انگار سررشته زندگی، از اختیار خارج شده است.
این احساس می تواند به شکل یک غم بزرگ، خستگی شدید، تحریک پذیری فزاینده یا بی میلی به زندگی تجلی کند. به قول لئونارد کوهنِ شاعر، احساس می کنیم با «شکستی لا یزال» رو به رو هستیم. احساسی که نمی توانیم آن را در درون خود نابود کنیم. احساسی که ما را می دَرد، خراب می کند و زندگی مان را قطعه قطعه می کند.
در این هنگام، وسوسه بزرگ ایفای نقش قربانی و متهم کردن دیگرانی همچون والدین، فرزندان و حتی حاکمیت بروز می کند. به خود می گوییم قاعدتا کسی نباید به خودی خود، خوشحال یا بدحال شود و در این وضعیت غم انگیز، دیگران هم نقشی دارند.
اما با نگاه به درون خودمان می توانیم این تصویر را وارونه کنیم. بله ما قربانی هستیم اما قربانی خودمان! می توانیم ببینیم که این خودمانیم که دیوارهای زندانمان را ساخته ایم و تا چه حد به زندگی خود پشت کرده ایم و با نادانیِ خود، درباره آنچه هستیم، مواجه شویم.
در واقع احوال ما به طور اتفاقی تغییر نکرده، همان گونه که طلاق، بیماری شدید یا حوادث ناگوار هم اتفاقی رخ نمی دهند. کم کم پی خواهیم برد که جریانی درونی که غالبا ناخودآگاه نیز هست، کشتی زندگی ما را غرق کرده است. عوامل خارجی تنها آن را آشکار می کنند؛ یعنی آنچه را در تاریکی وجود ما خفته است، ظاهر می کنند. قطعا از رخداد چنین وضعی، باید ناراضی باشیم؛ اما یک خبر خوب! و آن این که اگر در این آشفتگی تنها باشیم، امکان رهایی از آن وجود دارد. اما چگونه؟ شادی، صلح و آزادی از قبل در درون ما وجود دارد. این فضایی که ما آنها را در آن پناه می دهیم قابل تخریب نیست. او بی وقفه ما را تشویق می کند تا استعدادها، استعدادها و ویژگی هایمان را دوباره کشف کنیم، آنها را ابراز کنیم و به خود احترام بگذاریم.
گای کورنو در کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، از ما دعوت می کند تا این فضا را دوباره کشف کنیم و نه قربانیان و نه اعدام کنندگان، واقعا خودمان شویم، یعنی صنعتگران وجودمان. ما می توانیم از آنچه در این پرده دری ناگهانی زاده می شود، یعنی آگاهی، به عنوان مرحله نخست تلاش برای غلبه بر مشکلات استفاده کنیم.
کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، با بهانه قراردادن یک اسطوره مصری به بررسی روان شناسانه احساسِ قربانی بودن می پردازد. این کتاب به طور مستقیم شما را مورد خطاب قرار می دهد و بر تاریک خانه وجود شما نور می افکند. دیدن آنچه در درون خود دارید و آگاهی از انگیزه های ناخودآگاه تان آسان نخواهد بود. روشن شدن، همراه با رنج است. اما روشن شدن، آغاز تغییر است.
خلاصه کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش
چرا گاهی انسان ها با وجود موفقیت های بیرونی، در درون خود احساس شکست و بی معنایی دارند؟ گای کورنو توضیح می دهد که این احساسات، ناشی از عوامل بیرونی اند و نیز ریشه در جریان های ناخودآگاه و زخم های دوران کودکی دارد. او با دعوت شنونده به تجربه حضور در لحظه و تماس با نیروی حیاتی درونی، نشان می دهد که چگونه می توان از نقش قربانی فاصله گرفت و مسئولیت وضعیت روان خود را پذیرفت. کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، با روایت افسانه ایزیس و اوزیریس به بررسی نمادین نیروهای سازنده و مخرب درون انسان می پردازد.
اوزیریس نماد منِ آگاه و ایزیس، نماد بخش مخرب و خود تخریب گر وجود است. این اسطوره بستری می شود برای تحلیل روانی فرایند تغییر، دگرگونی و تولد دوباره. نویسنده نشان می دهد که چگونه شخصیت و واکنش های شرطی کودکی، نقش های تکراری قربانی یا جلاد را در بزرگسالی بازتولید می کند. او همچنین به تفاوت میان نیازها و نیروهای حیاتی می پردازد و توضیح می دهد که چگونه سرکوب هیجانات بنیادی و وابستگی به نیازهای جبرانی، انسان را از تجربه خوشبختی واقعی دور می کند.
نویسنده کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، با تمرین هایی برای شناسایی و ابراز وجود، مشارکت و خلاقیت، شنونده را به سوی رهایی از اعتیادهای روانی و ساختن معنای تازه ای برای زندگی هدایت می کند. کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش تأکید می کند که خوشبختی پایدار، در ارضای نیازهای زودگذر نیست؛ بلکه در هماهنگی با نیروهای بنیادین و پذیرش مسئولیت فردی نهفته است.
نویسنده کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش
گای کورنو (Guy Corneau) در سال ۱۹۵۱ میلادی به دنیا آمد و در سال ۲۰۱۷ میلادی درگذشت. او روان درمانگر و تحلیلگر یونگی و اهل کانادا بود. این نویسنده در شهر کبک متولد شد و در مؤسسه کارل گوستاو یونگ در زوریخ آموزش دید. او با نگارش کتاب هایی مانند «پدران غایب» و «عاشقی یعنی جدایی»، به شهرتی جهانی دست یافت. آثار کورنو در کشورهای مختلف منتشر شده است. او در کنار نویسندگی، در سراسر جهان به برگزاری سخنرانی ها و کارگاه هایی درباره روان شناسی مردانه پرداخت و بنیانگذار انجمن Heart نیز بود.
گای کورنو در سال ۱۹۸۹ میلادی، کتاب «پدران غایب» را منتشر کرد که به یکی از پرفروش ترین کتاب های فرانسوی زبان تبدیل و به بیش از ۱۲ زبان ترجمه شد. کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش (Victime des autres, bourreau de soi – meme) نیز نوشته گای کورنو بوده است.
جوایز و افتخارات نویسنده
گای کورنو در طول حیات خود، جوایز و افتخارات ملی گوناگونی دریافت کرد. او در سال ۲۰۱۲ به پاس فعالیت هایش به عنوان ارتباط شناس، نویسنده و پیشگام در زمینه روان شناسی و سلامت روان مردان، نشان «عضویت در مدال افتخار کانادا» (Member of the Order of Canada) را از سوی فرماندار کل کانادا دریافت کرد و در همان سال، موفق به کسب «مدال جوبیلی الماس ملکه الیزابت دوم» برای خدماتش به جامعه کانادا شد.
نویسنده کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش، در سال های ۲۰۰۴ و ۲۰۰۷ میلادی، برنده «جایزه خوانندگان نمایشگاه کتاب ساگنه لاک سن ژان» شد. به پاسداشت یاد و نام او، جایزه ادای احترام گای کورنو (Prix Hommage Guy Corneau) در سال ۲۰۱۹ میلادی توسط سازمان «شبکه مردان کبک» (که خود کورنو، مؤسس آن بود) پایه گذاری شد؛ جایزه ای سالانه که از افراد و سازمان های پیشرو در ارتقای سلامت، رفاه و درک مثبت از واقعیت های مردانه تقدیر به عمل آورده است.
کتاب قربانی دیگرانیم و جلاد خویش را برای شما مناسب دانسته و خواندن آن را توصیه می کنیم اگر:
1- بعد از هر شکست در زندگی، خودتان را مقصر تمام اتفاقات ناگوار می دانید.
2- به طور مداوم، چرخه ارتباطات ناسالم خود را تکرار می کنید.
3- به دنبال شناخت عمیق خود هستید، نه جملات انگیزشی کوتاه یا تکنیک های روانشناسی آنی.
منابع اقتباس: نوین کتاب؛ ایران کتاب؛ انتشارات مکتوب
