دلایل مصونیت و عدم تحریف قرآن از دیدگاه آیت الله خویی (ره)

آیت الله العظمی سید ابوالقاسم خویی از مراجع تقلید معاصر شیعه (متوفای ۱۴۱۳ قمری)، معتقد بر عدم تحریف قرآن بوده و با قاطعیت می گوید که قرآن کریم، مصون از تحریف است. این مرجع تقلید بزرگ شیعه در تفسیر یک جلدی خود به نام «البیان»، دلایل متعددی را در اثبات این مطلب بیان فرموده که در این نوشتار بطور اختصار به آنها اشاره می شود.

دلیل اول بر عدم تحریف قرآن کریم

دلیل اول آیه شریفه قرآن است: «إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّکْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ»^[۱] این آیه شریفه دلالت بر حفظ قرآن از تحریف دارد و دست های جائر، تمکن بازی نمودن در قرآن را ندارد.^[۲]

دلیل دوم عدم تحریف و تغییر قرآن

دلیل دوم نیز آیه دیگری از قرآن است، آنجا که خداوند فرموده: «وَ إِنَّهُ لَکِتابٌ عَزِیزٌ؛ و این کتابى است قطعاً شکست ناپذیر»^[۳] و «لا یأْتِیهِ الْباطِلُ مِنْ بَینِ یدَیهِ وَ لا مِنْ خَلْفِهِ تَنْزِیلٌ مِنْ حَکِیمٍ حَمِیدٍ؛ هیچ گونه باطلى، نه از پیش رو و نه از پشت سر، به سراغ آن نمی ‏آید؛ چرا که از سوى خداوند حکیم و شایسته ستایش نازل شده است».^[۴]

این آیه شریفه، بر نفی باطل با همه اقسامش از کتاب خدا دلالت دارد و نفی از طبیعت، افاده عموم می کند و شکی در این نیست که تحریف از سوی اهل باطل انجام می گیرد و واجب است که باطل در کتاب خدا راه پیدا نکند.^[۵]

دلیل سوم بر عدم تحریف قرآن

روایاتی که از رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) درباره ثقلین نقل شده و پیامبر اسلام (ص) آنها را برای هدایت امت خود باقی گذاشته و فرموده است که آن دو تا قیامت از هم جدا نمی شوند و آن دو، کتاب خدا و عترت پیامبر هستند.  این اخبار و احادیث، از سوی شیعه و سنی متظافر است. استدلال با این حدیث بر عدم تحریف قرآن از دو جهت است:

• لازمه تحریف قرآن، به دلیل این که تحریف در آن واقع شده است، عدم وجوب تمسک به قرآن است. اما لازمه وجوب تمسک به قرآن که در حدیث ثقلین مطرح شده، این است که قرآن تا روز قیامت باقی است. نتیجه این می شود که سخن تحریف قرآن به صورت قطعی باطل است.

توضیح استدلال این است  که حدیث ثقلین، بر با هم بودن عترت و کتاب خدا تا روز قیامت دلالت دارد؛ پس باید شخصی وجود داشته باشد که قرین کتاب خدا باشد و همچنین کتاب خدا هم وجود داشته باشد که قرین عترت باشد تا این که در روز قیامت در کنار حوض بر پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) وارد شوند، برای این که تمسک به آن دو امت را از گمراهی حفظ کند.

تمسک به عترت از طریق پیروی از اهل بیت (علیهم السلام) و اوامر آنها امکان پذیر است اما تمسک به قرآن در صورتی امکان دارد که در بین امت موجود باشد. این استدلال این سخن را نیز باطل می کند که قرآن در نزد امام غایب است؛ زیرا وجود واقعی قرآن، قابل تمسک نیست.^[۶]

• سخن از تحریف قرآن، حجیت آن را ساقط می کند، پس به ظواهر قرآن نمی شود تمسک نمود. بنابراین کسی که قائل به تحریف قرآن است، باید از ائمه طاهرین (علیهم السلام) مجوز تمسک به این قرآن موجود را داشته باشند. معنای آن این می شود که ححیت کتاب، متوقف بر امضای ائمه است؛ درحالی که قرآن، ثقل اکبر است و حجیت آن نمی تواند متوقف بر حجیت ثقل اصغر باشد.^[۷]

دلیل چهارم عدم تحریف و تغییر قرآن

اهل بیت (علیهم السلام) امر فرموده اند در هر یک از رکعت های اول و دوم نمازها، بعد از سوره حمد، یک سوره تمام و کامل، قرائت شود و یا در نماز آیات، تقسیم یک سوره را به چند قسمت جایز نموده اند.

این احکام در اصل شریعت اسلام ثابت بوده و هیچ تقیه ای هم در آن راه ندارد. پس کسانی که قائل به تحریف هستند، نمی توانند سوره هایی را  در نماز بخوانند که در آن ها احتمال تحریف داده می شود؛ زیرا اشتغال یقینی برائت یقینی را می خواهد.^[۸]

نتیجه گیری

دلایلی که بر مصونیت قرآن از تحریف بیان گردید، ثابت می کند که اصلا تحریف قرآن امکان پذیر نیست. این که برخی دشمنان شیعه سعی دارند شیعه را به تحریف قرآن متهم کنند، لازم است به این دلایل مراجعه نموده و دست از سخنان بی اساس خود بردارند.

پی نوشت ها

[۱] . حجر، ۹.

[۲] . البیان فى تفسیر القرآن، ص  ۲۰۷.

[۳] . فصلت، ۴۱.

[۴] . فصلت، ۴۲.

[۵] . البیان فى تفسیر القرآن، ص۲۱۰.

[۶] . البیان فى تفسیر القرآن، ص ۲۱۱.

[۷] . البیان فى تفسیر القرآن، ص: ۲۱۲

[۸] . البیان فى تفسیر القرآن، ص: ۲۱۴

منبع

خویى، ابوالقاسم، البیان فى تفسیر القرآن، قم، موسسه احیاء آثار الامام الخوئی، چ ۱، ۱۴۳۰ق.